Yon depite opozisyon mande pou kreye yon rejis femisid nasyonal pandan Jamayik klase pami pi wo to femisid nan mond lan

Denise Daley, Pòtpawòl Oposisyon an sou Kesyon Sèks, Granmoun aje yo ak Moun ki gen Andikap, vle pou Jamayik mete sou pye yon rejis femisid nasyonal. Femisid vle di touye fanm oswa fi yo avèk entansyon, souvan paske yo se fanm.

Daley soulve kesyon an madi a pandan Fon Pwopilasyon Nasyonzini yo klase Jamayik pami peyi ki gen dezyèm pi gwo to femisid nan mond lan. Li te adrese Chanm Depite yo pandan kontribisyon li nan Deba Sektorèl la.

"Si nou kontinye trete chak femisid kòm si se yon lòt omisid sèlman, n ap kontinye reponn apre yo deja pèdi lavi yo olye pou nou idantifye siy avètisman ki ta ka anpeche trajedi sa yo," te di Daley.

"Chak fanm ki pèdi lavi kite dèyè li fanmi ak kominote ki nan lapenn e ki traumatize, ki chanje pou tout tan. Se poutèt sa mwen kwè li lè pou Jamayik etabli yon rejis femisid nasyonal," li te ajoute.

Depite a ki reprezante St Catherine Eastern te di yon rejis konsa ta ranmase epi etidye done kle, ki gen ladan yo rapò sou vyolans domestik anvan yo, lòd restriksyon, entèvansyon lapolis, ak lòt siy ki montre abi a ka ap vin pi grav.

"Sa ta pèmèt moun ki fè politik yo, travayè sosyal yo ak fòs lòd la idantifye modèl yo, amelyore entèvansyon yo epi finalman sove lavi," li te make.

Daley te di Parlaman an ke konbat vyolans nan kay ak nan kominote yo dwe ale men ak men ak rekonèt kijan abi a chanje.

"Jodi a, abi a pa fini lè yon moun kite kay la. Li swiv yo sou telefòn mobil yo, òdinatè yo ak kont rezo sosyal yo. Entimidasyon sou entènèt (cyberbullying) vin tounen youn nan pi gwo menas jèn nou yo ap fè fas ak yo. Nou te wè lavi detwi pa arasman sou entènèt, pataje imaj entim san konsantman, cyberstalking ak imilyasyon piblik ki fèt dèyè ekran anonim," te di Daley.

Li te make ke mesaj yo voye nan kèk moman ka fè mal ki dire plizyè ane, epi li te avèti ke "nou pa kapab tou ignore avansman rapid Entèlijans Atifisyèl (AI) la."

Daley te di AI ka refòme anpil sektè men, tankou nenpòt gwo zouti, yo ka mal itilize l.

"Jodi a, fanm ak fi yo tounen sib espesyal atravè kreyasyon imaj deepfake ak kontni manipile dijitalman ki fèt pou imilye yo, exploite yo epi entimide yo."

"Jèn gason yo tou ap eksponde plis plis a fwod sou entènèt ak enfliyans dijital ki danjere ki fòme atitid ki pa an sante sou fanm ak sou relasyon," li te deklare.

Depite opozisyon an te avèti ke teknoloji pa janm dwe depase valè nou yo.

"Nou dwe kòmanse devlope mezi legal, kanpay edikasyon piblik ak pwogram alfabetizasyon dijital ki ba sitwayen nou yo, espesyalman jèn nou yo, zouti pou yo itilize teknoloji sa yo ak responsabilite pandan n ap pwoteje yo kont abi," te di Daley.

Li te pwopoze pou lekòl yo enkli nan efò sa a tou.