Konferans UWI Mona pral mete aksan sou eritaj komen Jamayik–San Andrés

Achipèl San Andrés, Providencia ak Santa Catalina Kolonbi a chita apeprè 482 mil (775 kilomèt) nan nòdwès tè pwensipal Kolonbi a epi li fòme youn nan depatman peyi sa a. San Andrés se pi gwo zile a epi li gen kapital depatmantal la, San Andrés City.

Lyen ak Jamayik yo remonte nan ane 1600 yo, lè komèsan angle ak mèt esklav yo te deplase Afriken soti Jamayik ale nan zile yo. Desandan yo se pèp Raizal la, ki jodi a sèvi ak panyòl ansanm ak yon kreyòl ki baze sou angle.

Koneksyon sa yo pran plas santral nan Konferans Kontinite Karayib la 23 Jiyè nan Katye Jeneral Rejyonal The University of the West Indies, Mona. Rasanbleman yon sèl jou a òganize pa African Caribbean Institute of Jamaica/Jamaica Memory Bank (ACIJ/JMB), an kolaborasyon ak Anbasad Kolonbi nan Jamayik ak Centre for Reparation Research (CRR).

Doktè Kirt Henry, direktè ACIJ/JMB, te di pwogram nan montre angajman enstiti a pou lye eksperyans pase a ak lavi kiltirèl jodi a.

“Prezèvasyon memwa kiltirèl la se pa yon egzèsis nostalji; se yon fondasyon nesesè pou politik enfòme, kozyon sosyal, ak devlopman dirab. Relasyon istorik ant Jamayik ak San Andrés twò souvan te rete nan maj yo nan rechèch Karayib la. Konferans sa a chèche pote koneksyon sa yo nan yon konsantre pi klè lè li kreye yon platfòm entèdisiplinè kote rechèch istorik, pratik kiltirèl, ak konesans kominotè ka kolektivman kontribye nan yon konpreyansyon pi rich de eksperyans komen Karayib nou an,” li te di.

Anba tèm ‘Shared Histories, Shared Futures: Pathways to Reparative Justice in San Andrés and Jamaica’, reyinyon an se yon vòl nan yon pi gwo efò echanj kiltirèl ki gen entansyon apwofondi koperasyon ant Jamayik ak achipèl la. Diplomat, entelektyèl, chèchè, travayè kiltirèl, moun ki fè politik ak lidè kominotè yo dwe patisipe.

Òganizatè yo di patisipan yo pral egzamine lyen istorik, lengistik ak kiltirèl ki konekte Jamayik ak San Andrés.

“Atravè dyalòg akademik, pèspektiv kominotè, ak pèfòmans kiltirèl, evènman an pral eksplore kijan istwa komen sa yo ka enfòme konvèsasyon kontanporen sou prezèvasyon kiltirèl, idantite, jistis reparatif, ak kolaborasyon rejyonal,” yo te di.

Doktè Alberto Gordon May — edikatè, teyolojyen, lidè kominotè ak prezidan pro tempore Western Caribbean Peoples — pral bay diskou prensipal la. De sesyon panèl yo pwograme tou, ki gen pou yo fè tande vwa kominote tradisyonèl tankou Maroons ak Rastafari, ansanm ak ofisyèl enstitisyon patnè yo.

“Pèfòmans kiltirèl mizisyen ki soti San Andrés ap selebre plis tradisyon vivan ki kontinye mare pèp Karayib yo atravè limit jeyografik yo,” ACIJ/JMB te di.

Emiliana Bernard Stephenson, anbasadè Kolonbi nan Jamayik, te rele konferans lan yon demach enpòtan pou ranfòse lyen bilateral atravè travay kiltirèl.

“Karayib la toujou te konekte pa plis pase jeyografi. Li konekte atravè memwa, migrasyon, lang, ak kreyativite pèp li a. Konferans sa a rekonèt ke istwa nou yo byen mare epi ke diplomasi ki gen sans dwe tou se diplomasi kiltirèl. Lè nou kreye espas kote rechèch, vwa kominotè, ak eksperyans veki yo konvèje, nou reafirm responsablite komen nou pou prezève eritaj kolektif nou pandan n ap fòme yon avni pi jis ak kolaboratif pou rejyon nou an,” li te di.

Sou jistis reparatif, Pwofesè Sonjah Stanley Niaah, direktè Centre for Reparation Research, te kenbe lide a ale pi lwen pase tribinal ak zafè lajan sèlman.

“Jistis reparatif se fondamantalman sou retabli relasyon, rekonèt verite istorik, ak afime idantite kiltirèl ke sistèm kolonyal yo te chèche efase oswa diminye. Dyalòg ant Jamayik ak San Andrés ofri yon opòtinite enpòtan pou egzamine kijan istwa komen deplasman, rezistans, ak kontinite kiltirèl ka enfòme modèl jistis kontanporen ki chita sou diyite, rekonesans mityèl, ak solidarite rejyonal. Konferans sa a demontre ke kilti li menm se youn nan pi pwisan veyikil yo pou reparasyon.”

Antre a gratis epi piblik la ka patisipe. Moun ki vle patisipe yo mande pou enskri enterè yo pa imèl nan [email protected].